Yılmaz Şipal - Emeklinin Yurtdışında Tedavisi
Ağustos 04, 2008 - CUMHURİYET
1987 yılında Sosyal Sigortalar Kurumu’ndan malulen emekli oldum. Ağır bir hastalık sebebiyle hayatımın yarısını hastanelerde geçiriyorum.
Oğlum yurtdışında çalışıyor. Yanına gidip yurtdışında tedavi görmek istiyorum. Ancak tedavi masraflarını karşılayacak maddi durumum yok.
Sormak istediğim: Yurtdışında hastalığımın tedavi imkânı var. Sigorta beni yurtdışına tedaviye gönderir mi? (Ş.B.)
YANIT:
506 sayılı Sosyal Sigortalar Yasası uyarınca, yurtdışı tedavi yardımından, çalışan sigortalılar yararlanabilmektedir. Emekli, malul, dul ve yetim aylığı alanlara, yurtdışında tedavi olanağı tanınmamıştır.
Sosyal Sigortalar Yasası’nın 32. maddesi ile, “yurtiçinde tedavisi mümkün olmayıp ancak yabancı bir ülkede kısmen veya tamamen tedavisi mümkün görülen” sigortalıların “yabancı ülkelere gidip gelme yol paraları ile bu ülkede kalış ve tedavi masraflarının ödenmesi sağlanmıştır.” Yasaya göre:
“Hastalığın anlaşıldığı tarihten önceki bir yıl içinde en az 300 gün hastalık sigortası primi ödenmiş olması şartıyla, yurtiçinde tedavisi mümkün olmayıp ancak yabancı bir ülkede kısmen veya tamamen tedavisi mümkün görülen ve malullük halinin önlenebileceği veya önemli oranda azaltılabileceği, Kurum sağlık tesisleri sağlık kurulu raporu ile tespit edilen sigortalının ve bu raporda belirtilmiş ise beraber gideceği kimsenin yurtdışına gönderilmeleri, yabancı ülkelere gidip gelme yol paraları ile bu ülkede kalış ve tedavi masraflarının ödenmesi, (Kurum sağlık tesisleri sağlık kurulunca verilen rapora karşı, Kurum veya ilgili sigortalıca yapılacak itiraz, Sosyal Sigorta Yüksek Sağlık Kurulu’nca karara bağlanır. Sosyal Sigorta Yüksek Sağlık Kurulu’nca verilen karar kesindir.
Yabancı ülkeye gönderilenlerin tedavi süresi iki yılı geçemez. Bu süre içerisinde acil haller hariç olmak üzere, raporda belirtilen hastalığın dışındaki hastalıklar için tedavi ücreti ödenmez. Bu tedavi için süre uzatılamaz. Tedavi süresi altı ayı geçtiği takdirde ilgili yabancı sağlık kurumundan alınan ve tedavinin devamı zaruretini gösteren rapor, dış temsilciliklerce Kuruma gönderilir. Bu işlem her altı ayda bir tekrarlanır ve Kurumca sigortalılar için tespit edilen esaslara göre gidip-gelme yol paraları ile tedavi ve zaruri masrafları Kurumca ödenir.”
Yasanın 36. maddesi ile de, Sosyal Sigortalar Kurumu’ndan yaşlılık, malullük, dul ve yetim aylığı alanlar yurtdışı tedavi yardımı kapsamının dışında bırakılmıştır.
Bu da, Devletin emekli, dul ve yetimleri önemsemediği anlamına gelmektedir.
Yargının olaya bakış açısı daha kapsamlı, daha insancıldır. Yargı, olaya insancıl yorum getirmiş ve kararında bunu yansıtmış ve sorunuzun yanıtını da vermiştir.
“(…) gelir ve aylık almakta olanlara ve aile bireylerine, başka bir anlatımla pasif sigortalılara yurtdışında tedavi görme imkânı tanınmamıştır. Olayda davacı yaşlılık aylığı almakta iken yurtdışında tedavi gördüğüne göre 36. maddeye göre yurtdışında yapılan tedavi masraflarını isteyemez.
Ne var ki, davacının acilen hastaneye kaldırılmasına, Türkiye’de dahi olsa tedavisinin yapılmasının oradan alınan raporlara nazaran zorunlu bulunmasına göre davacıyı tedavi masrafları yardımından tamamen yoksun bırakmak, sosyal güvenlik hukukunun sigortalının sağlıklı yaşama hakkını güvenceye alan temel ilkelere ters düştüğü gibi hak ve nesafet (haklılık) kurallarına da aykırıdır. Hal böyle olunca yurtdışında hastalanan davacının Türkiye’de hastalanmış olsaydı, Kurum sağlık tesislerinde ne kadar masrafla tedavi görecek idiyse, o miktar hesabettirilmeli ve ortaya çıkacak tedavi masraflarını Kurum tarafından ödenmesi gerektiğinin tespitine hükmedilmelidir. (…)”
Özetle, emekli, dul ve yetimlere yurtdışında tedavi yolları kapatılmıştır.
* (Yargıtay 10. Hukuk Dairesi, 25.5.1993 tarih, 1992/14483 Esas ve 1992/5888 Karar)
Yılmaz Şipal
Cumhuriyet
Yorumunuzu Ekleyin
Bu yazıya yorum yapabilmeniz için giriş yapmalısınız.